الأعظم و الصراط الأقوم » « 1 » . و هر كس در اين صراط به استقامت حركت كند و پاى قلبش نلرزد ، در آن صراط نيز پايش نمىلغزد و چون برق خاطف از آن بگذرد . و همين‌طور اگر اخلاق و ملكاتش عادلانه و نورانى باشد ، از ظلمت‌ها و وحشت‌هاى قبر و برزخ و قيامت و از اهوال آن عوالم در امان است ، و خوفى از آن نشآت براى او نيست . پس ، در اين مقام درد از خود ما است و دواى آن نيز در خود ما است ؛ چنانچه حضرت امير المؤمنين - عليه السلام - در اشعار منسوب به او به اين معنى اشاره فرموده كه مىفرمايد : دَواؤُكَ فيكَ وَما تَشْعُرُ * وَداؤُك مِنْكَ وَما تُبْصِرُ « 2 » و در كافى شريف سند به حضرت صادق - عليه السلام - رساند : أَنَّهُ قالَ لِرَجُلٍ : « إنك قد جعلت طبيب نفسك ، و بين لك الداء ، وعرفت آية الصحة و دللت على الدواء ؛ فانظر كيف قيامك على نفسك » « 3 » . فرمود به مردى : « همانا تو قرار داده شدى طبيب نفس خويش ؛ و بيان شده براى تو درد ، و شناسا شدى نشانهء صحت را و دلالت شدى بر دوا ؛ [ پس بنگر كه چگونه در اصلاح نفس خود قيام مىكنى ] » . در تو اعمال و اخلاق و عقايد فاسده است . و علامات صحت ، نسخه‌هاى انبيا و انوار فطرت و عقل است ؛ و دواى اصلاحِ نفوس اقدام در تصفيهء آن است . اين حال متوسطين . و اما حال كمّل و مؤمنين مطمئنين ، پس آنها كراهت از موت ندارند گرچه وحشت و

--> ( 1 ) - « شماييد راه بزرگ و صراط استوار . » زيارت « جامعهء كبيره » . ( عيون أخبار الرضا عليه السلام ، ج 2 ، ص 274 ؛ بحارالأنوار ، ج 99 ، ص 129 ؛ زاد المعاد ، ص 480 ) ( 2 ) - « دواى درد تو در توست و بدان علم ندارى - و درد نيز از توست و آن را نمىبينى » . ( ديوان اشعار منسوب به حضرت أميرالمؤمنين على عليه السلام ، ص 62 ) ( 3 ) - الكافي ، ج 2 ، ص 454 ، « كتاب الإيمان و الكفر » ، « باب محاسبة العمل » ، حديث 6 .